Eindeloos groen, elk seizoen een nieuw uitzicht en opstaan met het getsjirp van de vogeltjes. Zou het niet geweldig zijn om in een bos te wonen? Zeker wel! De vraag is alleen of dat wel mag van onze overheid. Zimmo ging na of je zonder problemen een woning kan bouwen of renoveren in bosgebied.
Nieuwbouw in bosgebied niet toegelaten
Het Vlaams Ecologisch Netwerk (VEN) beschermt onze bossen en natuurrijke gebieden. Binnen die zones wordt de Vlaamse natuur extra beschermd en is de kans op nieuwe bouwgronden onbestaand. Een nieuwbouwwoning plaatsen en bouwgrond vinden in natuurgebied zal vandaag dus heel moeilijk gaan.
Maar de kans bestaat wel dat je landbouwgrond tegenkomt in een mooie, natuurrijke zone. Wat dan? Je kan dan proberen om die landbouwgrond te laten omzetten in bouwgrond. Dat kan in principe via een gewestplanwijziging, maar de kans is klein dat die aanvraag ook effectief goedgekeurd wordt.
Woning kopen in bosgebied
Maar dat betekent niet dat wonen in bosgebied onmogelijk is. Er staan natuurlijk al heel wat woningen in beschermde natuurzones. Die moeten niet afgebroken worden en ze zijn niet veroordeeld tot verkommering.
Hoe zit dat dan precies? Woningen in natuurgebied zijn, per definitie van het departement Omgeving, zonevreemd. Dat klinkt negatief, maar is dat helemaal niet. Een woning is zonevreemd als het niet in de juiste bestemming ligt volgens het gewestplan. Dat is het geval voor bijvoorbeeld een huis in landbouwgebied of in een recreatiezone, zoals een bos bijvoorbeeld. Het is namelijk niet de bedoeling dat in die zones gebouwen staan waar voltijds gewoond wordt.
Voor die zonevreemde woningen zijn er eigen regels opgesteld. En het goede nieuws: je mag ze verbouwen en zelfs herbouwen.
Regels voor zonevreemde woningen
Heb je een bestaande woning, omgeven door bos, op Zimmo gevonden? Dan mag je dat huis verbouwen, uitbreiden en zelfs herbouwen. Al moet je dan wel aan heel wat regeltjes voldoen om een vergunning te krijgen van de gemeente. Zonevreemde woningen mogen enkel gewijzigd worden als:
- De woning is een hoofdzakelijk vergunde constructie en staat er dus legaal.
- De constructie is niet verkrot.
- De goede ruimtelijke ordening komt niet in het gedrang.
- Het aantal woongelegenheden wordt niet vermeerderd in je verbouwplannen, maar je mag er wel een zorgwoning aan toevoegen.
In ruimtelijk kwetsbare gebieden en recreatiegebied, zoals een bos, kan het wel moeilijker zijn om een vergunning voor het herbouwen of uitbreiden van de woning te bemachtigen. Bovendien is het bouwvolume in die gevallen beperkt tot maximaal 1.000 m³. De gemeente en het ANB (Agentschap voor Natuur en Bos) beslissen over wat uiteindelijk mag en niet mag.
Verbouwen in bosgebied
Verbouwen zou daarentegen geen probleem mogen vormen. Al mogen je plannen natuurlijk niet te wild zijn. Gaat het om een woning met architecturale waarde, dan zal de gemeente limieten opleggen. Net zoals bij gewone huizen dus. Wil je een nieuwe keuken plaatsen, de gevel verven of de ramen vervangen, dan mag dat gewoon en hoef je niet bij het loket van het stadhuis aan te kloppen.
Wil je daarentegen de gevel isoleren, ramen verplaatsen of andere grote bouwwerken uitvoeren, dan moet je aan de regeltjes voldoen en zal je een vergunning van de gemeente moeten krijgen.
Een woning in het bos heeft waarschijnlijk een tuin en de kans is nogal groot dat in die tuin ook bomen staan. Dan moet je weten dat je in Vlaanderen niet zomaar bomen kan rooien. Daarvoor moet je een omgevingsvergunning voor stedenbouwkundige handelingen krijgen wanneer de omtrek van de boom groter is dan 1 meter, gemeten op 1 meter stamhoogten. In dunnere bomen mag je de kettingzaag doorgaans wel zetten, al kunnen de regels bij de gemeente verschillen. Even navragen dus!
Een boswachterswoning via concessie bewonen
Een andere optie is een concessie van bijvoorbeeld een boswachterswoning. Het Agentschap voor Natuur en Bos beheert een aantal gebouwen zoals boswachterswoningen en domeinkastelen. Inverde, het eigen vermogen van het ANB, zoekt exploitanten om dat soort huizen te bewonen, maar tegelijk ook om het goed de bestemming van recreatie of natuurbeleving te geven. Een mogelijke invulling kunnen gastenkamers of een exporuimte in het groen zijn. Zo’n concessie loopt anderhalf tot maximum vijftien jaar. Je kan hun pagina in de gaten houden om op de hoogte te blijven van nieuwe concessies.
Kan je wonen in bosgebied?
Kortom, een nieuwbouwwoning bouwen in bosgebied zal moeilijk zijn, maar je kan wel een bestaande woning kopen en die verbouwen volgens de regels voor zonevreemde woningen. Jouw droomwoning tussen de bomen kan dus zeker een realiteit worden!
Heb je de smaak helemaal te pakken? Hier vind je tal van woningen te koop die in of nabij een bosgebied liggen.
Met dank aan Agentschap Natuur & Bos en het departement Omgeving.