Mag je al juichen na de sloop van je woning omdat je rekent op een btw-tarief van 6% ? Of komt niet elk nieuwbouwproject in aanmerking voor een btw-verlaging op nieuwbouw na afbraak? De logica in de relancemaatregel is soms ver zoek. We helpen je graag om onduidelijkheden de wereld uit te helpen. Zo kun je met een gerust hart de uitgestoken hand van de overheid aannemen om je bouwdroom te realiseren.
De fiscaal aantrekkelijke maatregel kwam op een goed moment. Door de coronacrisis vreesde heel wat bouwbedrijven overkop te gaan en borgen veel mensen hun bouwplannen op. De overheid besliste daarom dat wie vóór 31 december 2022 een gebouw afbreekt en op dezelfde plek een nieuwbouwwoning zet, slechts 6% btw betaalt in plaats van 21%.
Maatregel doortrekken
Het idee van 6% klinkt bekend in de oren. Zo kunnen percelen gelegen in de 32 centrumsteden van ons land al geruime tijd gebruik maken van de btw-verlaging. Vanaf 1 januari 2021 kan heel België financieel genieten van dit voordeel op nieuwbouw na afbraak. Door de uitbreiding van het grondgebied van de maatregel, werden de voorwaarden gevoelig verfijnd. Voor de percelen in de centrumsteden zijn de condities minder streng en blijft de oude regeling van toepassing.
De voorwaarden voor 6%
Niet iedereen profiteert zomaar van de btw-verlaging. Er zijn duidelijke voorwaarden om in aanmerking te komen voor de maatregel.
- De woning die je afbreekt, is ouder dan 10 jaar.
- Er moet sprake zijn van een echte afbraak én heropbouw van een gebouw. De definitie van ‘gebouw’ gaat breder dan een woning. Ook de heropbouw van een loods of stelplaats past perfect binnen het btw-tarief van 6%.
- Het afbreken en heropbouwen moet gebeuren door dezelfde persoon. Hier kijkt de overheid opnieuw breed: van particulieren tot bouwpromotors.
- Het nieuwe pand moet zich op hetzelfde kadastraal perceel bevinden als het gesloopte gebouw. De totale bewoonbare oppervlakte van de heropgebouwde woning mag niet groter zijn dan 200 m².
- Een domicilie is vereist. Het moet ook gaan om je enige woning die hoofdzakelijk als hoofdverblijfplaats wordt gebruikt. Wie al eigenaar is van een andere woning kan die uiterlijk verkopen tot 31 december van het jaar volgend op het eerste jaar dat hij intrek neemt in de nieuwe woning.
Voor de overheid is het dus belangrijk dat de nieuwbouwwoning je enige en eigen woning is. Je moet er achteraf ook minstens 5 jaar wonen. Vertrek je voor die tijd? Dan betaal je pro rata een deel van het bedrag terug.

Uitzondering op de regel
Een uitzondering op terugbetaling geldt wanneer de bouwheer overlijdt. Dan moeten de erfgenamen het bedrag niet terugbetalen. Dat hoeft ook niet wanneer je scheidt of niet meer samenwoont, een gegronde medische reden hebt, definitief verhuist voor professionele redenen of wanneer de nieuwbouw verwoest wordt door bijvoorbeeld brand of natuurschade.
Termijn
De regel geldt in principe voor nieuwe sloop- en nieuwbouwprojecten. Ben je aan een nieuwbouw gestart voor 1 januari 2021? Ook dan kwam je in aanmerking voor de 6%, indien je aangifte van het project deed voor 31 maart 2021. Concreet gaat het over werken die tussen 1 januari 2021 en 31 december 2022 worden uitgevoerd in het kader van een afbraak en heropbouw op dezelfde grond. De maatregel is tijdelijk van kracht. Dé uitgelezen kans om aan je bouwdroom te beginnen.
Bronnen: VRT, Notaris.be, Securex.be en Vlaamse Overheid
Hoofdfoto: nieuwbouwproject in Aalst