Een eigen woning kopen? Dan heb je meestal een hypothecaire lening nodig. Maar hoeveel moet je zelf op tafel leggen? Kun je de volledige aankoopprijs lenen, of moet je een flink bedrag hebben gespaard?
Het antwoord hangt af van je financiële situatie, de waarde van de woning en de voorwaarden van de kredietverstrekker. Een vaste wettelijke regel dat je altijd 10% of 20% zelf moet betalen, bestaat niet. Banken bekijken elk dossier afzonderlijk.
Hoeveel kan je lenen?
Een belangrijke term bij een woonlening is de quotiteit. Dat is de verhouding tussen het bedrag dat je leent en de waarde van de woning.
Koop je bijvoorbeeld een woning van €300.000 en leen je €270.000, dan bedraagt de quotiteit 90%. Je brengt zelf €30.000 van de aankoopprijs in.
De Nationale Bank van België (NBB) vraagt banken om voorzichtig om te springen met leningen met een hoge quotiteit. Zo moeten leningen boven 90% beperkt blijven. Dat betekent echter niet dat een lening boven 90% verboden is. Voor bepaalde kredietnemers, zoals mensen die voor het eerst een woning kopen, is er ruimte voor uitzonderingen.
De bank kijkt bovendien niet alleen naar je eigen inbreng. Ook je inkomen, bestaande leningen, de waarde van de woning en je algemene financiële situatie spelen een belangrijke rol.
Is 10% eigen inbreng voldoende?
Een eigen inbreng van 10% wordt vaak als vuistregel genoemd, maar daarmee ben je er niet noodzakelijk.
Bij de aankoop van een woning komen immers nog heel wat extra kosten kijken. Denk aan registratiebelasting, het ereloon en de kosten van de notaris en de kosten voor het hypothecair krediet. Die kosten worden doorgaans niet meegefinancierd door de bank.
Wie een woning van €300.000 koopt en €30.000 eigen inbreng heeft, beschikt dus niet automatisch over voldoende spaargeld. Een deel van die €30.000 kan immers nodig zijn om de aankoopkosten te betalen.
Hoeveel die kosten precies bedragen, hangt onder meer af van het gewest, het type woning en je persoonlijke situatie.
Kan je 100% van de aankoopprijs lenen?
In sommige gevallen wel. Een lening voor 100% van de waarde van de woning is niet wettelijk verboden. De bank beslist echter zelf of ze zo’n dossier aanvaardt. Hoge quotiteiten brengen voor een kredietverstrekker meer risico met zich mee en kunnen daarom moeilijker te verkrijgen zijn of gepaard gaan met minder gunstige voorwaarden.
Bovendien betekent 100% lenen niet noodzakelijk dat je zonder spaargeld een woning kunt kopen. De bijkomende aankoop- en kredietkosten moet je meestal nog altijd zelf kunnen betalen.
Hoeveel eigen geld heb je dan best?
Wikifin, het financiële informatieplatform van de FSMA, raadt aan om idealiter 10 tot 25% van de aankoopprijs met eigen middelen te kunnen financieren. Daarnaast moet je rekening houden met de bijkomende kosten van de aankoop en het hypothecair krediet.
Een eenvoudig voorbeeld:
Je koopt een woning van €300.000.
- Bij 90% financiering leen je €270.000.
- Je brengt €30.000 van de aankoopprijs zelf in.
- Daarbovenop moet je nog rekening houden met de aankoop- en kredietkosten.
Heb je meer eigen middelen, dan kan dat uiteraard een voordeel zijn. Je moet dan minder lenen en kunt mogelijk een betere kredietbeoordeling of rentevoet krijgen. Maar het is ook geen goed idee om al je spaargeld in je woning te stoppen. Een financiële buffer voor onverwachte kosten blijft belangrijk.
Kijk niet alleen naar je eigen inbreng
Een bank kijkt uiteindelijk naar het volledige plaatje. Hoeveel je kunt lenen, hangt onder meer af van je inkomen, je bestaande financiële verplichtingen, de waarde van de woning en de eigen middelen die je kunt inbrengen.
Ook je maandelijkse afbetaling speelt een belangrijke rol. Als algemene vuistregel geeft Wikifin mee dat je best niet meer dan ongeveer een derde van je inkomen besteedt aan het aflossen van schulden. Ook dat is geen harde wettelijke grens: je persoonlijke situatie kan ervoor zorgen dat een bank een ander bedrag verantwoord vindt.
Kortom: hoeveel moet je zelf sparen?
Er bestaat dus geen universeel bedrag dat je nodig hebt voor een woonlening. Een eigen inbreng van 10% kan in bepaalde situaties volstaan, maar je moet daarnaast ook de bijkomende kosten kunnen betalen.
Wie comfortabel een woning wil kopen, voorziet daarom best een voldoende grote eigen inbreng én houdt nog een financiële buffer over voor onverwachte uitgaven.
Wil je weten hoeveel je kunt lenen? Gebruik dan onze leensimulator en ontdek welk bedrag binnen jouw budget past.